Điều Chỉnh Nơi Làm Việc cho Người mắc ADHD hoặc Tự Kỷ
Nếu quý vị được chẩn đoán mắc các bệnh như Rối Loạn Tăng Động Giảm Chú Ý (ADHD) hoặc tự kỷ, việc đi làm có thể khó khăn hơn mức bình thường. Có thể quý vị sẽ gặp khó khăn với tiếng ồn, khả năng tập trung, lịch trình, giao tiếp hoặc thay đổi thói quen.
Luật pháp quy định quý vị có quyền yêu cầu những thay đổi hợp lý tại nơi làm việc, được gọi là điều chỉnh, mà có thể giúp quý vị thực hiện công việc.
Hướng dẫn này giải thích cách chuẩn bị cho yêu cầu điều chỉnh, cách đưa ra yêu cầu và những gì chủ hãng của quý vị phải làm và không thể làm.
Hai luật chính bảo vệ quý vị:
- Đạo Luật Người Mỹ Khuyết Tật (ADA) của liên bang áp dụng cho hầu hết các chủ lao động có 15 nhân viên trở lên.
- Luật tiểu bang Oregon (Đạo Luật Sửa Đổi của Oregon 659A.103 đến 659A.145) áp dụng cho hầu hết các chủ lao động có sáu nhân viên trở lên.
Theo các luật này:
- Tự kỷ và ADHD thường được coi là tình trạng khuyết tật.
- Quý vị có quyền yêu cầu điều chỉnh hợp lý tại nơi làm việc.
- Chủ hãng của quý vị không được sa thải quý vị, từ chối thăng chức cho quý vị hoặc đối xử tệ bạc với quý vị vì đưa ra yêu cầu.
Điều chỉnh hợp lý là thay đổi giúp quý vị thực hiện công việc của mình. Thay đổi này không loại bỏ các nhiệm vụ chính trong công việc của quý vị.
Ví dụ về điều chỉnh cho người tự kỷ hoặc ADHD bao gồm:
- Không gian làm việc yên tĩnh hơn hoặc tai nghe khử tiếng ồn.
- Giảm bớt ánh sáng.
- Hướng dẫn rõ ràng bằng văn bản thay vì chỉ bằng lời nói.
- Thời gian bắt đầu và kết thúc linh hoạt.
- Nghỉ giải lao thêm để quản lý nhu cầu tập trung hoặc giác quan.
- Làm việc từ xa hoặc theo hình thức kết hợp.
- Thay đổi cách sắp xếp hoặc ưu tiên nhiệm vụ.
- Có người hướng dẫn làm việc hoặc thêm thời gian đào tạo.
Điều chỉnh phải giúp quý vị làm việc và không được gây khó khăn quá mức cho chủ hãng, có nghĩa là khó khăn hoặc chi phí đáng kể.
Trước khi quý vị đưa ra yêu cầu, hãy dành thời gian để chuẩn bị. Hãy tự hỏi bản thân:
- Phần nào trong công việc của mình đang gặp khó khăn ở thời điểm hiện tại?
- Thay đổi nào sẽ khiến phần đó dễ dàng hơn?
- Mình đã thử bất cứ điều gì từng có ích trước đây chưa?
Chủ hãng của quý vị có thể yêu cầu thông tin y tế, nhưng chỉ khi tình trạng khuyết tật hoặc nhu cầu của quý vị không rõ ràng.
Quý vị có thể lấy tài liệu từ bất kỳ nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe nào. Tài liệu đó cần giải thích:
- Rằng quý vị có khuyết tật (không cần phải chia sẻ đầy đủ chẩn đoán hoặc bệnh sử của quý vị) và
- Rằng quý vị cần điều chỉnh liên quan đến công việc.
Quý vị có thể yêu cầu điều chỉnh ngay cả khi đã không yêu cầu khi nộp đơn xin việc hoặc sau khi nhận được lời mời làm việc.
Quý vị không cần từ ngữ hoặc biểu mẫu đặc biệt để yêu cầu điều chỉnh.
Quý vị có thể đưa ra yêu cầu:
- Qua email.
- Bằng văn bản.
- Trong một cuộc họp với người giám sát hoặc ai đó từ bộ phận nhân sự (HR).
Tốt nhất là đưa ra yêu cầu của quý vị bằng văn bản để lưu hồ sơ.
Quý vị không cần phải nói với đồng nghiệp của mình. Chỉ những người cần biết mới nên tham gia.
Khi quý vị yêu cầu điều chỉnh, chủ hãng của quý vị phải tham gia một quá trình tương tác. Đó là một cuộc trò chuyện liên tục để tìm ra giải pháp hợp lý.
Trong suốt quá trình này:
- Chủ hãng của quý vị có thể đặt câu hỏi về nhu cầu của quý vị.
- Họ có thể đề xuất các điều chỉnh khác nhau.
- Quý vị có thể lên tiếng nếu điều gì đó không phù hợp với quý vị.
Chủ hãng của quý vị không cần phải thực hiện điều chỉnh chính xác như những gì quý vị yêu cầu. Nhưng họ phải đưa ra điều chỉnh nào đó có hiệu quả, nếu có thể.
Thông thường, họ không được phép bỏ qua yêu cầu của quý vị hoặc từ chối trao đổi.
Chủ hãng của quý vị phải:
- Phản hồi trong thời gian hợp lý.
- Giữ bí mật thông tin y tế của quý vị.
- Thực hiện điều chỉnh hợp lý, nếu có.
Chủ hãng của quý vị không được:
- Sa thải quý vị vì yêu cầu điều chỉnh.
- Trả đũa quý vị (cắt giảm giờ làm, giáng chức quý vị, quấy rối quý vị).
- Yêu cầu các chi tiết y tế không cần thiết.
- Buộc quý vị chấp nhận điều chỉnh mà quý vị không cần.
What to do if your request is denied
An employer can deny a request only if:
- It causes an undue hardship, or
- It removes an essential job duty.
If this happens:
- Ask for the reason in writing.
- Ask if there are other options.
- Keep copies of all emails and notes.
You may want to talk to a lawyer if the denial does not make sense.
Where to get help
If your employer doesn't follow the law, you can contact:
- Oregon’s Lawyer Referral Service: This service can help you find an employment lawyer in your area.
- Oregon Bureau of Labor and Industries (BOLI): BOLI is a government agency that helps workers when their employers don’t follow the laws. BOLI can help you file a claim if your employer broke the rules.
You can also search the Legal Directory on this site to find other free and low-cost legal help in your area.